Komisja Europejska upraszcza podatki. Jakie najważniejsze zmiany dla przedsiębiorców?
Najważniejsze informacje w skrócie
- Komisja Europejska przedstawiła pakiet uproszczeń prawa podatkowego mający zmniejszyć obciążenia administracyjne przedsiębiorstw.
- Proponowane zmiany mogą przynieść firmom nawet 8 mld euro oszczędności rocznie, w tym ok. 3,3 mld euro dzięki ograniczeniu kosztów związanych z wypełnianiem obowiązków podatkowych.
- Pakiet zakłada m.in. uproszczenie zasad dotyczących podatku u źródła, finansowania działalności, raportowania podatkowego oraz reorganizacji spółek.
- Największe korzyści mogą odczuć przedsiębiorstwa prowadzące działalność w kilku krajach UE, grupy kapitałowe oraz firmy inwestujące w badania i rozwój.
- Obecnie są to propozycje legislacyjne, które muszą zostać zaakceptowane przez państwa członkowskie Unii Europejskiej.
Komisja Europejska stawia na prostsze podatki
24 czerwca 2026 r. Komisja Europejska przedstawiła pakiet zmian, który może stać się jedną z największych reform unijnych przepisów podatkowych na przestrzeni ostatnich lat.
Czym jest unijny pakiet uproszczeń podatkowych 2026?
Unijny pakiet uproszczeń podatkowych 2026 to zestaw propozycji Komisji Europejskiej obejmujący Direct Taxation Omnibus oraz przekształcenie Dyrektywy o współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania (DAC). Jego celem jest uproszczenie wybranych zasad opodatkowania bezpośredniego, ograniczenie obowiązków raportowych, zmniejszenie kosztów compliance oraz ułatwienie działalności transgranicznej przedsiębiorstw w UE.
Według Komisji proponowane rozwiązania mają przynieść przedsiębiorstwom oszczędności sięgające nawet 8 mld euro rocznie, z czego około 3,3 mld euro wynikać będzie z ograniczenia kosztów administracyjnych.
Choć propozycje wymagają jeszcze jednomyślnej akceptacji państw członkowskich, już dziś warto przeanalizować ich potencjalny wpływ na działalność przedsiębiorstw.
Co zmienia pakiet uproszczeń podatkowych UE? Porównanie dla przedsiębiorców
| Obszar | Obecne zasady | Proponowane zmiany | Potencjalne korzyści dla przedsiębiorców |
|---|---|---|---|
| Podatek u źródła (WHT) | Konieczność poboru podatku i ubiegania się o zwrot (pay-and-refund) lub stosowania zwolnień na podstawie licznych formalności. | Zniesienie obowiązku poboru podatku u źródła dla wybranych płatności (dywidendy, odsetki i należności licencyjne) między spółkami z UE. | Większa płynność finansowa, mniej formalności i krótszy czas rozliczeń. |
| Finansowanie przedsiębiorstw | Ograniczenia w zaliczaniu kosztów finansowania dłużnego wynikające z dyrektywy ATAD. | Uproszczenie zasad oraz wyłączenie części finansowania od niezależnych instytucji | Łatwiejsze finansowanie inwestycji i niższe koszty compliance. |
| Badania i rozwój (B+R) | Różne zasady amortyzacji i rozliczania inwestycji w poszczególnych państwach UE. | Ujednolicenie minimalnych zasad rozliczania inwestycji wykorzystywanych w działalności B+R. | Większa przewidywalność i zachęta do inwestowania w innowacje. |
| Raportowanie podatkowe | Liczne obowiązki raportowe wynikające z kolejnych nowelizacji dyrektywy DAC. | Ograniczenie wybranych obowiązków oraz ujednolicenie przepisów w jednej dyrektywie. | Mniej raportów, prostsze procedury i niższe koszty administracyjne. |
| Restrukturyzacje spółek | Nie wszystkie formy reorganizacji korzystają z jednolitych zasad neutralności podatkowej. | Rozszerzenie zakresu Dyrektywy o połączeniach na wszystkie reorganizacje przewidziane prawem UE. | Większa elastyczność przy reorganizacji grup kapitałowych. |
Najważniejsze zmiany z perspektywy przedsiębiorców - omówienie
1. Propozycja zniesienia pay-and-refund w WHT dla określonych płatności wewnątrz UE
Jedną z najbardziej oczekiwanych zmian jest propozycja całkowitego zniesienia mechanizmu pay-and-refund podatku u źródła (withholding tax) od transgranicznych płatności:
- dywidend,
- odsetek,
- należności licencyjnych,
dokonywanych pomiędzy spółkami z państw członkowskich UE.
Dla wielu grup kapitałowych oznacza to uproszczenie rozliczeń, ograniczenie liczby wniosków o zwrot podatku, poprawę płynności finansowej oraz mniej sporów z administracjami podatkowymi. To rozwiązanie może być szczególnie istotne dla przedsiębiorstw prowadzących działalność w kilku krajach Unii Europejskiej.
2. Większe wsparcie dla inwestycji w badania i rozwój
Komisja proponuje wprowadzenie jednolitych minimalnych zasad rozliczania wydatków na aktywa trwałe wykorzystywane w działalności badawczo-rozwojowej (B+R). W praktyce oznacza to większą elastyczność w ujmowaniu kosztów inwestycji oraz zachętę do prowadzenia projektów innowacyjnych na terenie UE. Dla firm inwestujących w rozwój technologii czy automatyzację może to oznaczać szybsze uzyskanie korzyści podatkowych.
3. Prostsze finansowanie przedsiębiorstw
Zmianie mają ulec również przepisy dotyczące ograniczania możliwości zaliczania odsetek do kosztów uzyskania przychodów (dyrektywa ATAD).
Komisja proponuje m.in.:
- obowiązkowe stosowanie progu de minimis,
- wyłączenie z ograniczeń finansowania uzyskiwanego od niezależnych instytucji finansowych,
- uproszczenie obecnych zasad.
To dobra wiadomość szczególnie dla przedsiębiorstw finansujących rozwój kredytami bankowymi lub emisją obligacji.
4. Mniej obowiązków raportowych
Druga część pakietu obejmuje reformę Dyrektywy o współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania (DAC).
Najważniejsze propozycje obejmują:
- ograniczenie obowiązków raportowych dla grup objętych zasadami podatku minimalnego Pillar Two (Filar II),
- likwidację części obowiązków raportowania schematów podatkowych (DAC6), które nie przynoszą administracjom podatkowym istotnych informacji,
- uproszczenie przepisów poprzez zastąpienie wielu nowelizacji jednolitą dyrektywą.
Dla wielu przedsiębiorców oznacza to mniej dokumentacji oraz niższe koszty compliance.
5. Sprawniejsze rozwiązywanie transgranicznych sporów podatkowych
Pakiet uproszczeń podatkowych Komisji Europejskiej ma również usprawnić mechanizmy rozwiązywania sporów podatkowych pomiędzy państwami członkowskimi. Dla przedsiębiorców prowadzących działalność w kilku krajach UE może to mieć istotne znaczenie, szczególnie w sytuacjach, gdy ta sama transakcja, dochód lub płatność są różnie oceniane przez administracje podatkowe poszczególnych państw. Sprawniejsze procedury rozstrzygania sporów mogą ograniczyć ryzyko podwójnego opodatkowania, skrócić czas oczekiwania na rozstrzygnięcie oraz zwiększyć przewidywalność rozliczeń transgranicznych. To ważna zmiana zwłaszcza dla grup kapitałowych, które realizują transakcje wewnątrzunijne, korzystają z finansowania zagranicznego lub prowadzą reorganizacje obejmujące więcej niż jedną jurysdykcję.
6. Łatwiejsze reorganizacje spółek
Komisja proponuje rozszerzenie zakresu Dyrektywy o połączeniach, aby obejmowała wszystkie formy reorganizacji, restrukturyzacji spółek przewidziane w prawie UE. Może to ułatwić fuzje, podziały, przekształcenia oraz restrukturyzacje grup kapitałowych bez konieczności natychmiastowego opodatkowania niektórych transakcji.
Czy zmiany dotyczą także polskich przedsiębiorców i co one dla nich oznaczają?
Tak, dotyczą. Choć propozycje są skierowane przede wszystkim do firm prowadzących działalność transgraniczną, ich wpływ może odczuć znacznie szersze grono przedsiębiorców.
Pakiet uproszczeń podatkowych UE jest nadal na etapie prac legislacyjnych, polskie firmy nie powinny jednak czekać z analizą jego potencjalnych skutków. Proponowane zmiany mogą wpłynąć nie tylko na rozliczenia międzynarodowych grup kapitałowych, ale również na spółki, które wypłacają należności za granicę, korzystają z finansowania dłużnego, raportują schematy podatkowe lub planują reorganizację działalności.
Pakiet uproszczeń podatkowych UE 2026 - co polskie firmy powinny sprawdzić już teraz?
W pierwszej kolejności warto zweryfikować, czy spółka:
- wypłaca dywidendy, odsetki lub należności licencyjne do podmiotów z innych państw UE,
- korzysta z procedury pay-and-refund, opinii o stosowaniu preferencji WHT lub dokumentacji potwierdzającej należytą staranność w podatku u źródła,
- posiada finansowanie bankowe, obligacyjne lub wewnątrzgrupowe, które może podlegać ograniczeniom wynikającym z przepisów ATAD,
- raportuje lub analizuje transakcje pod kątem obowiązków MDR/DAC6,
- należy do grupy objętej globalnym podatkiem minimalnym Pillar Two / Filar II,
- prowadzi działalność badawczo-rozwojową i inwestuje w środki trwałe wykorzystywane w projektach B+R,
- planuje połączenie, podział, przekształcenie, restrukturyzację lub inną reorganizację obejmującą podmioty z różnych państw UE.
Taka analiza pozwoli szybciej ocenić, które obszary działalności mogą skorzystać na planowanych uproszczeniach, a które nadal będą wymagały szczególnej kontroli podatkowej. Dla wielu firm będzie to również dobra okazja do uporządkowania procedur WHT, MDR, finansowania dłużnego i dokumentacji transakcji wewnątrzgrupowych, zanim nowe przepisy zostaną ostatecznie przyjęte.
Wsparcie doradców podatkowych na etapie analizy pozwoli odpowiednio przygotować organizację do nowych regulacji oraz wykorzystać potencjalne uproszczenia.
Co wydarzy się dalej?
Na obecnym etapie mamy do czynienia z propozycjami legislacyjnymi Komisji Europejskiej. Aby weszły w życie, konieczna będzie konsultacja z Parlamentem Europejskim oraz jednomyślna zgoda wszystkich państw członkowskich UE. Ostateczny kształt przepisów może więc jeszcze ulec zmianie. Jednak już dziś warto przeanalizować, czy planowane uproszczenia mogą wpłynąć na model finansowania, strukturę grupy kapitałowej lub obowiązki podatkowe przedsiębiorstwa.
FAQ – najczęstsze pytania przedsiębiorców
Nie. Komisja Europejska przedstawiła propozycję zniesienia podatku u źródła dla określonych płatności pomiędzy spółkami z państw UE. Zmiany nie obowiązują jeszcze i wymagają przyjęcia przez państwa członkowskie.
Przede wszystkim przedsiębiorstw prowadzących działalność transgraniczną, grup kapitałowych, eksporterów oraz firm objętych przepisami dotyczącymi podatku minimalnego.
Na razie nie ma ostatecznej daty. Propozycje muszą przejść pełny proces legislacyjny na poziomie Unii Europejskiej.
Taki jest cel proponowanych zmian. Komisja planuje ograniczyć część obowiązków wynikających z dyrektywy DAC, w szczególności tam, gdzie przekazywane informacje nie przynoszą istotnej wartości administracjom podatkowym. Dodatkowo przepisy mają zostać uporządkowane poprzez zastąpienie wielu nowelizacji jedną, bardziej przejrzystą dyrektywą.
Nie, ponieważ przepisy jeszcze nie obowiązują. Warto jednak przeanalizować obecne przepływy transgraniczne, dokumentację WHT, status odbiorców płatności oraz procedury należytej staranności.
Komisja Europejska szacuje, że pakiet może przynieść przedsiębiorstwom oszczędności sięgające około 8 mld euro rocznie. Korzyści mogą wynikać przede wszystkim z:
- ograniczenia kosztów związanych z obowiązkami administracyjnymi,
- prostszych rozliczeń transgranicznych,
- szybszego dostępu do środków finansowych dzięki zmianom w podatku u źródła,
- większej przejrzystości przepisów podatkowych,
- łatwiejszego planowania inwestycji i reorganizacji działalności.
Nie zmienia samych zasad opodatkowania wynikających z dyrektywy Pillar Two (Filar II). Komisja proponuje natomiast ograniczenie obowiązków administracyjnych i raportowych związanych z jej stosowaniem. Celem jest zmniejszenie kosztów compliance przy zachowaniu skuteczności przepisów.
Tak. Jednym z elementów pakietu jest ujednolicenie minimalnych zasad dotyczących rozliczania inwestycji w środki trwałe wykorzystywane w działalności badawczo-rozwojowej. Ma to zachęcać przedsiębiorców do realizacji projektów innowacyjnych na terenie Unii Europejskiej.
