VSME
Doradztwo ESG

Raportowanie VSME

VSME (Voluntary Sustainability Reporting Standard for non-listed SMEs) to dobrowolny standard raportowania ESG opracowany przez EFRAG (Europejską Grupę Doradczą ds. Sprawozdawczości Finansowej) i oficjalnie rekomendowany przez Komisję Europejską jako praktyczne narzędzie dla sektora MŚP.


Standard VSME powstał jako odpowiedź na rosnące wymagania w zakresie raportowania ESG, z którymi mierzą się nie tylko duże podmioty objęte dyrektywą CSRD, ale również mniejsze firmy będące częścią łańcuchów dostaw. VSME jest tematycznie spójny z ESRS (European Sustainability Reporting Standards), jednak został napisany prostym językiem i dopasowany do realiów mikro, małych i średnich przedsiębiorstw.

VSME - dla kogo jest ten standard?


Adresatami VSME są przede wszystkim:

  • nienotowane mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP) do 1 000 pracowników,
  • firmy z sektora prywatnego, które nie podlegają bezpośrednio pod CSRD,
  • firmy z sektora publicznego,
  • przejściowo także wybrane większe spółki spoza obowiązkowego zakresu CSRD.

W praktyce VSME jest szczególnie istotny dla firm współpracujących z dużymi podmiotami raportującymi ESG, które wymagają od swoich dostawców przekazywania danych niefinansowych.

Struktura standardu VSME


Standard VSME został podzielony na dwa moduły, co pozwala dostosować zakres raportowania do skali działalności i dojrzałości ESG przedsiębiorstwa:

Moduł podstawowy (Basic) Moduł kompleksowy (Comprehensive)
  • obejmuje łącznie 55 punktów danych,
  • koncentruje się na kluczowych wskaźnikach ESG,
  • przeznaczony głównie dla mikro i małych firm rozpoczynających raportowanie.
  • obejmuje ok. 41 dodatkowych punktów danych,
  • rozszerza zakres ujawnień o bardziej szczegółowe informacje,
  • rekomendowany dla średnich firm lub tych, które chcą zwiększyć transparentność wobec banków, inwestorów i kontrahentów.

Jakie obszary obejmuje raportowanie VSME?


Zakres tematyczny VSME jest zgodny z ESRS i obejmuje cztery kluczowe filary ESG:

  • Środowisko (E) - emisje, zużycie energii, wpływ na klimat, gospodarka odpadami,
  • Obszary pracownicze i społeczne (S) - warunki pracy, równość, bezpieczeństwo,
  • Prawa człowieka - standardy etyczne w łańcuchu dostaw,
  • Ład korporacyjny (G) - struktura zarządzania, polityki, zgodność z regulacjami.

Dzięki temu VSME może stanowić pierwszy krok do pełnego raportowania zgodnego z ESRS w przyszłości.

Zasada „if applicable” - elastyczne raportowanie ESG

Jednym z kluczowych założeń VSME jest zasada „if applicable”. Oznacza ona, że przedsiębiorstwo raportuje wyłącznie te informacje, które rzeczywiście dotyczą jego działalności.

Warunkiem jest jednak:

  • zachowanie transparentności,
  • jasne uzasadnienie pominięcia danego punktu danych.

To rozwiązanie znacząco ogranicza obciążenia administracyjne i sprawia, że raportowanie ESG dla MŚP jest proporcjonalne do skali działalności.

Dlaczego warto wdrożyć VSME w Twojej organizacji?

Wdrożenie standardu VSME może przynieść MŚP konkretne korzyści:

  • zwiększenie wiarygodności wobec kontrahentów i instytucji finansowych,
  • ułatwienie współpracy z dużymi firmami objętymi CSRD,
  • lepszy dostęp do finansowania (banki coraz częściej wymagają danych ESG),
  • uporządkowanie procesów wewnętrznych i zarządzania ryzykiem,
  • budowanie przewagi konkurencyjnej.

VSME a przyszłość raportowania ESG w MŚP


Forest

Choć VSME jest standardem dobrowolnym, w praktyce staje się rynkowym standardem komunikowania danych ESG w sektorze MŚP. Dla wielu firm może być bezpiecznym i strategicznym etapem przygotowania do przyszłych, potencjalnie obowiązkowych regulacji.

Jeśli Twoja firma działa w łańcuchu dostaw dużych spółek lub planuje rozwój i pozyskanie finansowania - VSME może być najprostszą i najbardziej efektywną drogą do rozpoczęcia raportowania ESG.


Wsparcie w raportowaniu VSME przez Crowe Poland

Usługa jest skierowana do firm, które:

  • działają jako dostawcy dużych korporacji i coraz częściej w przetargach otrzymują ankiety ESG,
  • negocjują finansowanie z bankami, funduszami, leasingodawcami,
  • chcą uporządkować dane niefinansowe i wykorzystać je w strategii, ofercie i komunikacji,
  • przygotowują się do potencjalnego obowiązku raportowania w przyszłości,
  • chcą wzmocnić wizerunek pracodawcy, dla którego ESG jest realną wartością, a nie tylko deklaracją.

Z czym najczęściej przychodzą do nas klienci?

  • Otrzymują dziesiątki różnych ankiet ESG od banków, inwestorów i klientów - każda w innej formie.
  • Nie mają czasu ani zasobów, żeby śledzić wszystkie nowe regulacje.
  • Obawiają się, że raport ESG będzie kolejną, rozbudowaną biurokracją.
  • Dane środowiskowe, BHP i HR są rozproszone w wielu systemach i działach.
  • Nie wiedzą, jak dużo ujawniać na zewnątrz i jak o ESG mówić spójnie do różnych interesariuszy.

Standard VSME został zaprojektowany właśnie po to, aby te problemy uporządkować.

Zobacz także:

Doradztwo ESG

Co obejmuje raport VSME?


Moduł podstawowy (Basic – B1–B11) to m.in.:

  • dane ogólne o firmie, jej strukturze i certyfikacjach,
  • opis praktyk i polityk ESG oraz planowanych działań,
  • informacje o zużyciu energii, emisjach gazów cieplarnianych, wodzie, odpadach, zanieczyszczeniach i bioróżnorodności,
  • kluczowe dane o pracownikach, BHP, wynagrodzeniach i szkoleniach,
  • informacje o wyrokach i karach dotyczących korupcji.
Moduł kompleksowy (Comprehensive – C1–C9) rozszerza raport m.in. o:

  • model biznesowy i strategię ESG,
  • cele redukcji emisji oraz opis ryzyk klimatycznych,
  • dodatkowe informacje o pracownikach i prawach człowieka,
  • dane o przychodach z działalności w obszarach szczególnie wrażliwych oraz różnorodności płci w organach spółki.

 

Kompleksowa usługa VSME


Zespół Crowe oferuje pełne wsparcie - od pierwszej rozmowy po gotowy raport i materiały komunikacyjne.

Diagnoza i warsztat startowy

  • Krótkie spotkanie z zarządem i kluczowymi działami.
  • Wyjaśniamy, jak działa VSME i jakie korzyści może przynieść Twojej firmie.
  • Ustalamy optymalny zakres: sam moduł podstawowy czy od razu pełne B+C.

 

Analiza luk (gap analysis)

  • Porównujemy wymagania VSME z tym, co już jest w organizacji.
  • Identyfikujemy braki w danych i dokumentach, wskazujemy konkretne działania naprawcze.

 

Zbieranie danych i ślad węglowy

  • Projektujemy prosty system zbierania danych środowiskowych, pracowniczych i governance.
  • Pomagamy policzyć ślad węglowy (Scope 1 i 2, wybrane Scope 3) w zgodzie ze standardem.

 

Strategia ESG i rekomendacje

  • Na bazie zebranych danych formułujemy cele, priorytety i mapę działań ESG dopasowaną do skali biznesu.
  • Pokazujemy, jak włączyć ESG w decyzje operacyjne, inwestycyjne i ofertowe.

 

Opracowanie raportu i pakiet komunikacyjny

  • Przygotowujemy kompletny raport VSME (Basic lub Basic + Comprehensive).
  • Tworzymy pakiet komunikacyjny dla interesariuszy zewnętrznych i wewnętrznych:
    • skróconą wersję dla zarządu i banku,
    • materiały dla klientów (np. do ofert i przetargów),
    • teksty na stronę www i komunikaty dla pracowników.

 

FAQ


Czy VSME jest obowiązkowy?

Nie. VSME ma charakter dobrowolny. Jednak w praktyce wiele MŚP decyduje się na jego wdrożenie, ponieważ kontrahenci, banki i inwestorzy coraz częściej wymagają danych ESG.

Czym VSME różni się od ESRS?

VSME jest:

  • uproszczoną wersją raportowania ESG,
  • napisany prostym, przystępnym językiem,
  • dostosowany do skali i możliwości MŚP.

Natomiast ESRS to standard obowiązkowy dla dużych podmiotów objętych CSRD i zawiera znacznie bardziej rozbudowane wymogi raportowe.

Czy wdrożenie VSME wymaga audytu?

Standard nie nakłada obowiązku audytu. Jednak w niektórych przypadkach banki, inwestorzy lub partnerzy biznesowi mogą oczekiwać dodatkowej weryfikacji danych.

Czy VSME przygotowuje firmę do przyszłych obowiązków regulacyjnych?

Tak. Ponieważ standard jest spójny z ESRS, jego wdrożenie stanowi naturalny krok w kierunku pełnego raportowania ESG w przypadku rozszerzenia obowiązków regulacyjnych w przyszłości.

Porozmawiajmy o VSME dla Twojej firmy


Jeśli:

  • dostajesz już ankiety ESG od banków lub klientów,
  • planujesz większe finansowanie inwestycji,
  • chcesz uporządkować temat ESG przed nadejściem kolejnych regulacji,

Zapraszamy do kontaktu.

W ciągu jednej rozmowy pokażemy, jak raportowanie według standardu VSME może przełożyć się na realne korzyści finansowe, biznesowe i wizerunkowe dla Twojej organizacji.

Zapytaj o ofertę

Milena Kowalik-Szeruga, ESG Manager
Milena Kowalik-Szeruga
Dyrektor ConsultinguCrowe Polska