De digitale hamer alleen is niet genoeg: hoe Crowe en VB Groep bouwen aan een fundament voor de volgende groeifase
Vrijwel iedere organisatie wil vandaag iets met data en kunstmatige intelligentie. Bestuurders zien kansen, medewerkers experimenteren met AI-tools en softwareleveranciers buitelen over elkaar heen met beloftes over efficiëntie, voorspellende analyses en slimmere besluitvorming. Toch blijkt de grootste uitdaging vaak verrassend weinig met technologie te maken te hebben. De vraag is meestal veel fundamenteler: kunnen we eigenlijk wel vertrouwen op onze eigen informatie?
Bij VB Groep werd die vraag steeds urgenter naarmate de organisatie groeide. Wat ooit begon als een verzameling zelfstandige familiebedrijven, ontwikkelde zich in relatief korte tijd tot een groep met zes bouwbedrijven, een projectontwikkelaar, meer dan vijfhonderd medewerkers en een omzet van ruim vierhonderd miljoen euro. De ondernemende cultuur bleef behouden, maar achter de schermen ontstond een nieuwe uitdaging. Hoe zorg je ervoor dat iedereen binnen zo’n organisatie naar dezelfde werkelijkheid kijkt?
Dashboardprobleem of dataprobleem?
“Op een gegeven moment wordt een organisatie simpelweg te groot om te sturen op gevoel”, zegt financieel directeur Pieter-Jan Steenbakkers. “Toen we kleiner waren, wist je van bijna ieder project wat er speelde. Je hoorde vanzelf waar de aandachtspunten zaten. Maar als je groeit, ontstaat er behoefte aan betrouwbare informatie die voor iedereen hetzelfde is.”
“Op een gegeven moment wordt een organisatie simpelweg te groot om te sturen op gevoel”
Pieter-Jan Steenbakkers, financieel directeur VB Groep
Die behoefte bracht VB Groep in gesprek met Crowe. Niet omdat er een concreet AI-project lag of omdat er behoefte was aan een nieuw dashboard. Sterker nog: volgens Marcel Donkers, Partner Innovatie bij Crowe, schuilt daar een veelgemaakte denkfout.
“Veel organisaties denken dat ze een dashboardprobleem hebben”, zegt hij. “Maar meestal hebben ze een dataprobleem. Een dashboard laat alleen zien wat er al in de organisatie aanwezig is. Als de onderliggende informatie niet klopt of niet uniform is vastgelegd, krijg je uiteindelijk alleen maar een mooi vormgegeven versie van hetzelfde probleem.”
Wanneer groei een informatievraagstuk wordt
De verschillende ondernemingen binnen VB Groep hebben ieder hun eigen geschiedenis, cultuur en werkwijze. Die zelfstandigheid wordt gekoesterd. Tegelijkertijd ontstond daardoor ook een situatie waarin informatie op verschillende manieren werd vastgelegd, verwerkt en gerapporteerd. “Dat is op zichzelf niet vreemd”, zegt Hoofd ICT Gerben Rochat. “Veel organisaties die groeien door overnames of door autonome ontwikkeling lopen hier tegenaan. Iedere organisatie heeft haar eigen systemen, processen en manier van werken. Dat werkt prima zolang je binnen je eigen organisatie blijft kijken. Maar niet als je op groepsniveau wilt sturen.”
“Veel organisaties denken dat ze een dashboardprobleem hebben, maar meestal hebben ze een dataprobleem. Een dashboard laat alleen zien wat er al in de organisatie aanwezig is.”
Marcel Donkers, Partner Innovatie, Crowe
Dat merkte ook Steenbakkers. Om een compleet beeld van de organisatie te krijgen, moesten gegevens uit verschillende systemen worden samengevoegd. Dat kostte veel tijd en leidde regelmatig tot discussies over de betrouwbaarheid van cijfers. “Je wilt het uiteindelijk hebben over projecten, risico’s en kansen, niet over de vraag welke spreadsheet de juiste cijfers bevat.”
“In eerste instantie richtte onze samenwerking zich op de financiële sturing van bouwprojecten”, vertelt Donkers. “Denk aan projectresultaten, debiteuren- en crediteurenstanden en managementinformatie die voorheen verspreid stond over verschillende systemen. Door die informatie centraal beschikbaar te maken, ontstaat een betrouwbaarder beeld van de prestaties van zowel individuele bedrijven als de groep als geheel.”
Technologie is zelden het grootste probleem
Volgens Rochat zit de grootste uitdaging niet in technologie, maar in adoptie. “Als iemand al twintig jaar succesvol projecten realiseert, kun je niet verwachten dat die persoon morgen ineens enthousiast wordt van een nieuw systeem. Je moet eerst laten zien wat de meerwaarde is.” Dat geldt volgens hem ook voor nieuwe technologieën zoals AI. “We proberen medewerkers vooral nieuwsgierig te maken. Niet door te vertellen wat AI allemaal kan, maar door te laten zien wat het voor hun dagelijkse werk kan betekenen.”
Die aanpak sluit aan bij een bredere beweging binnen de organisatie. Intern spreekt VB Groep over de ‘digitale hamer’: het idee dat digitale hulpmiddelen uiteindelijk net zo vanzelfsprekend moeten worden als het gereedschap waarmee vakmensen dagelijks werken. “Niemand vraagt zich af waarom hij een hamer gebruikt”, zegt Rochat. “Uiteindelijk willen we dat mensen ook zo naar digitale hulpmiddelen gaan kijken.”
Eerst het fundament, dan de verdieping
Dat betekent niet dat AI geen rol speelt. Zowel VB Groep als Crowe ziet kunstmatige intelligentie als een belangrijk onderdeel van de toekomst. Maar volgens Donkers kijken veel organisaties direct naar AI, terwijl de basis vaak nog ontbreekt. “De kwaliteit van AI wordt bepaald door de kwaliteit van de data die je gebruikt. Als de basis niet op orde is, vergroot AI bestaande problemen eerder dan dat het ze oplost.” Dus werd bij VB Groep eerst gewerkt aan standaardisatie, integratie en uniformiteit. “Wij zien dit echt als een fundament”, zegt Steenbakkers. “Niet alleen voor rapportages van vandaag, maar ook voor de informatiebehoefte van morgen.” Daarbij gaat het niet uitsluitend om financiële informatie.
Op termijn moeten ook operationele gegevens, projectinformatie en andere bedrijfsdata beter met elkaar verbonden worden. Het uiteindelijke doel is één centraal informatieplatform dat inzicht geeft in de voortgang van projecten, financiële resultaten en operationele stuurinformatie. Zo ontstaat een completer beeld van de organisatie en kunnen directie en management sneller signaleren, beter voorspellen en gerichter bijsturen.
Een partnerschap in plaats van een implementatie
Opvallend genoeg gaat het gesprek nauwelijks over software. Wanneer de vraag wordt gesteld waarom VB Groep uiteindelijk voor Crowe koos, komt technologie niet als eerste ter sprake. “De persoonlijke klik speelde absoluut een rol”, zegt Steenbakkers. “Maar daarnaast merkten we dat Crowe niet begon met een technische oplossing. Er werd eerst gekeken naar het onderliggende vraagstuk.”
Ook Rochat noemt dat onderscheid belangrijk. “Veel leveranciers beginnen bij hun product. Crowe begon bij onze organisatie. Wat willen jullie bereiken? Waar lopen jullie tegenaan? Welke informatie hebben jullie nodig? Dat leidt tot een ander gesprek.” Volgens Donkers komt dat voort uit de achtergrond van Crowe. “Wij zijn geen softwareleverancier die toevallig ook advies geeft. We komen vanuit accountancy, advies en bedrijfsvoering. Daardoor kijken we eerst naar de organisatie en daarna pas naar de technologie.” Dat heeft ook gevolgen voor de manier waarop de samenwerking is ingericht. Het dataplatform draait volledig binnen de omgeving van VB Groep. De data blijft eigendom van de organisatie en er is bewust gekozen voor een open opzet. “We geloven niet in afhankelijkheid”, zegt Donkers. “Een partnership moet gebaseerd zijn op toegevoegde waarde, niet op technische beperkingen waardoor een klant niet meer weg kan.”
De volgende stap
Hoewel de eerste resultaten inmiddels zichtbaar zijn, beschouwen alle betrokkenen dit nadrukkelijk als een tussenstation. De echte waarde van een datafundament wordt pas zichtbaar wanneer organisaties erop gaan bouwen. Dat vraagt tijd en betrokkenheid van de mensen die ermee moeten werken.
“Digitalisering is geen IT-project”, zegt Rochat. “Het is een organisatieverandering. De hamer blijft belangrijk. Alleen komt er steeds vaker een digitale variant naast te liggen.” Ook volgens Donkers is het eindpunt nog niet bereikt. “Er is nog geen afgerond project om af te vinken. Wat er wel ligt, is een gezamenlijk traject waarin technologie, processen en mensen stap voor stap naar elkaar toe groeien.”
Over VB Groep
VB Groep bestaat uit een groep solide familiebedrijven actief op het gebied van vastgoedontwikkeling en bouw. De organisatie bestaat uit gebiedsontwikkelaar CRA Vastgoed en zes bouwbedrijven: Huybregts Relou, Smeets Bouw, Smeets Vastgoedservice, Van Heur, Van Miltenburg en VB Bouw. Vanuit verschillende vestigingen in Noord-Brabant, Limburg en Utrecht werken goed opgeleide vakmensen aan vastgoedontwikkeling, nieuwbouw, renovatie & onderhoud en bouwservice opgaven. De afgelopen jaren groeide de groep van circa 150 naar meer dan 500 medewerkers en van €150 miljoen naar ruim €400 miljoen omzet. Die groei bracht een nieuwe uitdaging met zich mee: hoe behoud je ondernemerschap én creëer je tegelijkertijd één betrouwbare informatievoorziening?
Neem contact op met onze specialist
