geld banner nieiws

Netcongestie en duurzaamheid: financieren onder nieuwe randvoorwaarden

4-6-2026
geld banner nieiws
Duurzaamheid is voor ondernemers al lang geen keuze meer, maar een structurele randvoorwaarde voor groei en financiering. Tegelijkertijd ontstaat er een nieuw knelpunt dat deze ontwikkeling complexer maakt: netcongestie. Waar banken duurzaamheid steeds zwaarder meewegen in hun kredietbeoordeling, zien we in de praktijk dat investeringen niet altijd uitvoerbaar zijn door beperkingen in de energie-infrastructuur. Dit vraagt om een andere benadering van investeringen en financiering, waarbij ook alternatieve financiers en subsidiemogelijkheden een rol spelen.

Duurzaamheid staat al meerdere jaren hoog op de agenda van ondernemingen. Waar dit in eerste instantie vaak werd gezien als een strategische keuze of een reputatievraagstuk, is het inmiddels uitgegroeid tot een structurele randvoorwaarde voor bedrijfsvoering en groei. De druk om te verduurzamen wordt steeds groter, gedreven door wet- en regelgeving, klantverwachtingen en maatschappelijke ontwikkelingen.

Voor ondernemers vertaalt dit zich in concrete investeringsvraagstukken. Denk bijvoorbeeld aan de overgang naar een elektrisch wagen- en machinepark, investeringen in energiezuinige productielijnen of het verduurzamen van vastgoed. Dit zijn geen vrijblijvende keuzes meer, maar noodzakelijke stappen om concurrerend en toekomstbestendig te blijven opereren.

Deze ontwikkeling is ook duidelijk zichtbaar in de financieringsmarkt. Banken kijken al enige tijd niet meer uitsluitend naar traditionele factoren zoals omzet, winstgevendheid en zekerheden. Duurzaamheid is uitgegroeid tot een integraal onderdeel van de kredietbeoordeling.

Tegen deze achtergrond ontstaat echter een nieuw en zeer concreet knelpunt: netcongestie.

Op veel locaties is het elektriciteitsnet niet langer in staat nieuwe aansluitingen of uitbreidingen van capaciteit te faciliteren. Ondernemingen die willen verduurzamen of elektrificeren, lopen daardoor in de praktijk tegen harde beperkingen aan.

Hier ontstaat een duidelijke spanning. Aan de ene kant neemt de druk om te verduurzamen continu toe en worden deze investeringen door financiers gestimuleerd. Aan de andere kant blijkt de uitvoering ervan in de praktijk niet altijd mogelijk door beperkingen in de energie-infrastructuur.

De centrale vraag verschuift daarmee fundamenteel: niet alleen “is een investering rendabel?”, maar ook “kan deze investering daadwerkelijk worden gerealiseerd?”

Van duurzame ambitie naar financierbare werkelijkheid

Voor financiers betekent dit dat de beoordeling van investeringen complexer wordt, waarbij nadrukkelijk wordt gekeken naar de uitvoerbaarheid van plannen.

Een onderneming kan beschikken over een sterke financiële positie en een overtuigend duurzaamheidsplan. Maar wanneer de benodigde netcapaciteit ontbreekt of onzeker is, ontstaat er een risico rond de realisatie van de investering en de timing van kasstromen. Dit heeft directe impact op de financierbaarheid.

Daarnaast zien we dat naast de traditionele banken steeds meer alternatieve financiers actief zijn, waarvan sommige zich specifiek richten op duurzame investeringen en energie gerelateerde vraagstukken. In combinatie met beschikbare subsidies en fiscale regelingen ontstaat er een breed scala aan mogelijkheden.

Voor ondernemers betekent dit dat zij niet alleen een structureringsvraagstuk hebben door de beschikbare financieringsmogelijkheden, maar in toenemende mate ook worden geconfronteerd met een voorwaardelijke investeringsvolgorde. In de praktijk betekent dit dat een investering in groei of verduurzaming niet altijd direct kan plaatsvinden, maar voorafgegaan moet worden door aanvullende investeringen in energie-infrastructuur of flexibiliteit.

Denk hierbij aan:

  • Investeringen in zonnepanelen of eigen opwek;
  • Batterijopslag voor het opvangen van pieken in energieverbruik;
  • Systemen voor energiebeheer en load balancing;
  • Aanpassing van processen om energiegebruik te spreiden.

 

Dit type investeringen levert vaak niet direct extra omzet op, maar is wél noodzakelijk om bestaande activiteiten te kunnen continueren, toekomstige groei mogelijk te maken of überhaupt te voldoen aan duurzaamheidsdoelstellingen.

Juist dit maakt de financieringsvraag complexer, omdat deze investeringen in veel gevallen:

  • Indirect renderend (randvoorwaardelijk in plaats van opbrengst gedreven);
  • Moeilijker te koppelen aan directe kasstromen;
  • Afhankelijk kunnen zijn van toekomstige ontwikkelingen (bijvoorbeeld netcapaciteit of regelgeving).
 

Banken kijken daarom steeds scherper naar:

  • de samenhang tussen verschillende investeringen
  • de fasering (wat moet eerst, wat volgt daarna)
  • en de mate waarin de totale businesscase ook zonder volledige netcapaciteit robuust blijft

 

De combinatie van duurzaamheidseisen, investeringsdruk en netcongestie maakt dat financieringsvraagstukken wezenlijk veranderen en dat een geïntegreerde businesscase van groot belang is. Daarnaast vraagt het optimaal benutten van alle bancaire, non-bancaire en andere beschikbare mogelijkheden om een integrale aanpak van de financieringsstructuur.

Het gaat nu dus steeds vaker om het structureren van een samenhangende investeringsstrategie die bepaalt of een investering niet alleen logisch en uitvoerbaar is, maar ook financierbaar.

Bij Crowe Foederer Corporate Finance hebben wij ervaring met deze vraagstukken en beschikken wij over een breed netwerk van zowel bancaire als niet-bancaire financiers.

Wij kunnen ondernemers ondersteunen bij het vormgeven van deze duurzaamheidsstrategie en de bijbehorende financieringsstructuur en denken daarin graag met u mee.